# KURTOGLU SINAN
Elektrik ve Elektronik Mühendisi
Gömülü Sistemler · Enerji ·
Yazılım
## Proje Bilgileri
Proje
Eskişehir Kent Bilgi Sistemi — Belediye Verileri, GIS ve Sistem Entegrasyonu
Kategori
Belediye Bilgi Sistemleri ve Sistem Entegrasyonu
Rolüm
Sistem Analizi · Veri Taşıma · Altyapı Uygulaması · MIS/GIS Entegrasyonu
Konum
Eskişehir
Dönem
1998–2004
Süre
Altı yıl
Araçlar
COBOL · DB2 · Java · NetCad · NetWare · Nortel · Fiber Optik
Durum
Katılımım 2004’te sona erdi
## Eskişehir Kent Bilgi Sistemi — Belediye Verileri, GIS ve Sistem Entegrasyonu
Eskişehir | 1998–2004
Belediye sistemlerinin modernizasyonu, ortak vatandaş kayıtları, kent genelinde saha etütleri, eski verilerin taşınması, sunucu altyapısı, belediyeler arası bir fiber backbone ve MIS/GIS entegrasyonu.
## Proje Arka Planı
Çalışma 1998’de, Eskişehir’deki belediyeler için ortak ve güvenilir bir bilgi altyapısı geliştirme amacıyla başladı. Kapsam, mevcut belediye uygulamalarının gözden geçirilmesinden idari kayıtların, coğrafi bilginin, saha verilerinin ve bunları destekleyen altyapının birbirine bağlanmasına uzandı.
O dönemde belediye işleyişi büyük ölçüde SAMPAŞ tarafından sağlanan, ayrı COBOL tabanlı uygulamalara dayanıyordu. Bu uygulamalar kendi işlevlerini destekliyordu; ancak altta yatan veri yapıları, kayıtların belediyeler ve birimler arasında paylaşılması gerektiğinde güçlükler çıkarıyordu.
Aynı kişinin, yıllar içinde farklı birimler, belediyeler veya işlemler tarafından oluşturulmuş birden fazla kayıt numarası olabiliyordu. Mükerrer vatandaş ve mükellef kayıtları; kişiler, taşınmazlar, tahakkuklar ve belediye işlemleri arasında güvenilir ilişkiler kurmayı zorlaştırıyordu.
Çalışma ayrıca, ulusal kimlik tabanlı eşleştirme ve doğrulamanın belediye bilgi sistemlerinin olağan bir parçası haline gelmesinden önceki bir dönemde yürüdü. Bu nedenle mevcut kayıtlar arasında tutarlı bir kimlik oluşturmak kapsamlı analiz ve mutabakat gerektirdi.
Başlangıç noktası; kimlik, kayıt, veri bütünlüğü ve bilgi paylaşımı arasındaki ilişkiydi. Bu ilişki, daha geniş Kent Bilgi Sistemi’nin temeli oldu.
## 1. Mevcut Sistemlerin ve Verilerin Değerlendirilmesi
İlk aşama, mevcut belediye uygulamalarının, veri yapılarının ve birimlerin bunları kullanma biçiminin incelenmesini kapsıyordu.
Yerine geçecek yazılımı devreye almadan önce mevcut verilerin durumunu anlamamız ve sistemlerin tutarsızlıkları nerede yarattığını belirlememiz gerekiyordu.
Başlıca sorunlar şunlardı:
- Aynı kişi için birden fazla kayıt.
- Farklı belediyelerin tuttuğu ayrı vatandaş ve mükellef kayıtları.
- Tek tek işletme gereksinimleri etrafında düzenlenmiş, birime özgü veri setleri.
- Tutarsız biçimlerde saklanan tarihsel kayıtlar.
- Kişiler ile taşınmaz kayıtları arasında güvenilmez ilişkiler.
- Kurumlar arasında sınırlı bilgi paylaşımı.
- Kentin fiziksel unsurları ile idari kayıtlar arasında doğrudan bağlantıların bulunmaması.
- Sahadaki durumla karşılaştırılabilecek güncel bir kent geneli envanterin bulunmaması.
Değerlendirme, güvenilir verinin daha geniş sistemin ön koşulu olduğunu ortaya koydu. Mevcut kayıtların önce incelenmesi, mutabakata bağlanması ve ortak kullanıma uygun hale getirilmesi gerekiyordu.
## 2. Ortak Vatandaş Kaydı
Yaklaşımın merkezî bir parçası, her belediye hizmeti için ayrı bir bağımsız kayıt oluşturmak yerine, mümkün olduğunca her kişiyi ortak bir kayıt üzerinden tanımlamaktı.
Amaçlanan ilişki şuydu:
Kişi → Ortak Kayıt → Belediye İşlemleri
Bunu başarmak, ortak bir numara atamaktan fazlasını gerektiriyordu. Aynı kişi farklı ad yazımlarıyla, adreslerle, eksik bilgilerle, tarihsel kayıt biçimleriyle veya birim kayıtlarıyla karşımıza çıkabiliyordu.
Bu nedenle çalışma şunları içeriyordu:
- Mevcut kayıtların gözden geçirilmesi.
- Olası mükerrerlerin belirlenmesi.
- Sistemler arasında ilişkili kayıtların eşleştirilmesi.
- İlgili işlemlerin bütünlüğünün korunması.
- Ortak bir veri modelinin geliştirilmesi.
Bu ortak kayıt yaklaşımı, belediye hizmetleri arasında kayıtları bağlamak için bir temel sağladı ve gelişmekte olan Kent Bilgi Sistemi’nin vazgeçilmez bir parçası oldu.
## 3. Teknik Gereksinimlerin Tanımlanması
Ortak kayıt yaklaşımının hayata geçirilmesi, destekleyici altyapıda eşgüdümlü değişiklikler gerektirdi.
Gereksinimler sunucu kapasitesini, depolamayı, yedeklemeyi, istemci sistemlerini, ağ altyapısını, kurumlar arası haberleşmeyi, veri taşımayı, kullanıcı organizasyonunu ve teknik kadro ihtiyacını kapsıyordu.
Gerekli donanım, ağ altyapısı, kadro ve teknik kapasiteye ilişkin değerlendirmeler hazırlanarak yönetime sunuldu.
Bu gereksinimler netleştikçe çalışma, birbirine bağımlı birçok teknik ve operasyonel katmanı olan bir belediye bilgi altyapısı projesine dönüştü.
## 4. Kent Genelinde Saha Etütleri ve Sakin ile Taşınmaz Envanteri
Mevcut bilgisayar kayıtları tek başına kentin yeterince güvenilir bir resmini sunamazdı. Kayıtların binalar, bağımsız bölümler, adresler ve fiili iskân veya kullanımla karşılaştırılması gerekiyordu.
Bu bilgiyi doğrudan toplamak üzere kent genelinde bir saha etüdü planlandı.
O dönemde yükseköğretimde ve merkezî sınavlarda kullanılan optik formlardan hareketle, büyük hacimli etüt verisinin verimli biçimde sayısallaştırılmasını desteklemek üzere optik form yaklaşımını önerdim.
Gerekli idari onaylar ve belediye meclisi kararlarının ardından formlar hazırlandı ve Anadolu Üniversitesi’nin matbaasında basıldı.
Saha ekipleri bilgiyi sayım tarzı bir etütle topladı ve şunları kaydetti:
- Binalar.
- Binalardaki bağımsız bölümler.
- Adresler.
- Sakinler ve kullanım biçimleri.
Etüt, kapsamlı bir kent geneli sakin ve taşınmaz envanterine dönüştü. Mevcut belediye kayıtlarının değerlendirilip güncellenebileceği, sahaya dayalı bir bilgi kaynağı ortaya koydu.
## 5. Büyüyen Veri Hacimleri ve Sunucu Altyapısı
Saha envanteri genişledikçe veri hacmi hızla arttı.
Sistemlerin ayrıca tarihsel kayıtların saklanmasını, yeni toplanan bilginin eklenmesini, belediyeler arasında ortak erişimi ve başka belediye uygulamalarının devreye alınmasını desteklemesi gerekiyordu.
Bu birleşik talepler sunucu ve depolama kapasitesi üzerindeki baskıyı artırdı. Büyüyen iş yükünü karşılamak için yeni sunucu sistemleri kuruldu ve yapılandırıldı.
Gereksinim işlem kapasitesinin ötesine uzanıyordu. Ayrı fiziksel konumlardaki belediyelerin ve kurumların ortak bilgi kaynaklarına güvenilir, yüksek hızlı erişime ihtiyacı vardı.
Mimari bunun sonucunda birbirine bağlı bir dizi etrafında gelişti:
Saha Veri Toplama → Ortak Veri Kaynakları → Sunucu Altyapısı → Kurumlar Arası Bağlantı
Ayrı konumlardaki sistemleri desteklemek, yüksek hızlı fiber bağlantıyı giderek daha gerekli kıldı.
O dönemde gelişen mimariyi stretched cluster, SAN extension veya dağıtık sunucu ve depolama altyapısı gibi terimlerle tanımlamıyorduk. Ancak çalışma zaten bu yöne doğru ilerliyordu: sunucu ve veri kaynaklarını ayrı fiziksel konumlara yaymak ve bunları ortak, yüksek hızlı bir fiber backbone ile birbirine bağlamak.
Pratik gereksinim açıktı: farklı sahalardaki sistemlerin, ortak veri kaynaklarına güvenilir erişimle birlikte çalışması gerekiyordu.
## 6. Eski Verilerin Korunması ve Taşınması
Yıllarca süren belediye işleyişinde biriken verinin korunması, geçişin merkezî bir gereksinimiydi.
Mevcut SAMPAŞ ve COBOL tabanlı uygulamalar, belediyenin İztek A.Ş. tarafından sağlanan çözümlere geçişi sırasında erişilebilir ve kullanılabilir kalması gereken kayıtlar içeriyordu.
Veri taşıma çalışması şunları içeriyordu:
- Mevcut veri yapılarının incelenmesi.
- Eski ve yeni veri modellerinin karşılaştırılması.
- Kayıtların temizlenmesi.
- Mükerrerlerin gözden geçirilmesi.
- Kişiler ile kayıtlar arasındaki ilişkilerin yeniden değerlendirilmesi.
- Verinin gerekli biçimlere dönüştürülmesi.
- Verinin taşınması.
- Aktarılan kayıtların bütünlüğünün kontrol edilmesi.
Amaç, tarihsel değerini koruyarak yeni belediye uygulamaları arasında eşleştirilebilen, ilişkilendirilebilen ve kullanılabilen veri üretmekti.
## 7. Ortak Veri ve Kurumsal Uygulamalar
Yeni ortam, DB2 veritabanlarını ve Java tabanlı kurumsal uygulamaları getirdi.
Bu, belediye birimleri arasında ortak temel veri kaynaklarının kullanılması hedefini destekledi.
Çalışma modeli şuydu:
Ortak Veri → Kurumsal Uygulamalar → Belediye Birimleri → Belediye Hizmetleri
Bilgi giderek ortak bir kurumsal kaynak haline geldi; birden fazla belediye sürecini destekleyebilecek ilişkilerle birlikte.
## 8. ESTRAM İnşaatı Sırasında Fiber Altyapının Planlanması
2002 başlarında ESTRAM güzergâhlarındaki yollar kapatılmış ve büyük inşaat çalışmaları sürüyordu.
O aşamada saha etütleri yoğunlaşmış, veri hacimleri büyümüş, yeni sunucu sistemleri kurulmuş ve kurumlar arasında yüksek hızlı haberleşme ihtiyacı belirginleşmişti.
Süren kazı, yollar zaten açıkken fiber güzergâhlarını hazırlama fırsatı sundu. Bu, aynı güzergâhlarda bir kazı turu daha yapmaya gerek kalmadan gelecekteki haberleşme gereksinimlerini destekleyecekti.
Bu nedenle Kent Bilgi Sistemi ve belediye haberleşme gereksinimleri inşaat çalışmaları sırasında dikkate alındı.
Hazırlıklar şunları içeriyordu:
- Fiber kablo kanalları.
- Güzergâh geçişleri.
- Yeraltı menholleri.
- Bağlantı noktaları.
- Seçili noktalarda yer üstü saha kabinleri.
Bu çalışmalar, gelişen ağı destekleyebilecek ve sonraki genişlemeye imkân tanıyacak fiziksel güzergâhlar oluşturdu.
## 9. Belediyeler Arası Fiber Backbone
Hazırlanan güzergâhlar, farklı konumlardaki belediyelerin ve kurumların fiber hatlarla birbirine bağlanmasını mümkün kıldı.
Doğrudan çalışmam, hem backbone’u hem de sunucuları ve kullanıcıları ona bağlamak için gereken yerel altyapıyı kapsıyordu:
- Fiber kablo kurulumu.
- Füzyon eki.
- Fiber sonlandırma.
- Hat testi.
- Medya dönüştürücüler.
- Nortel switch ve hub’lar.
- NetWare tabanlı yerel ağ dağıtımı.
- Bakır ağ kablolaması.
- Kablo taşıma sistemleri.
- Bina içi ağlar.
- Sunucu bağlantıları.
- İstemci bağlantıları.
Bu altyapı, coğrafi olarak ayrı kurumların ortak bilgi sistemlerine erişmesi için gereken haberleşme bağlantılarını sağladı.
Fiber backbone, gelişmekte olan Kent Bilgi Sistemi’nin sunucu, veri, uygulama ve kullanıcı katmanlarını birbirine bağladı.
## 10. ESTRAM Haberleşmesi ve Sinyalizasyonu için Fiber Altyapı
ESTRAM’ın da operasyonel haberleşme ve sinyalizasyon sistemleri için fiber bağlantıya ihtiyacı vardı.
İnşaat çalışmaları sırasında hazırlanan fiziksel güzergâhlar ve kanallar bu gereksinimi karşılayabiliyordu. ESTRAM için ayrı fiber kablolar döşendi ve ilgili fiberler ESTRAM’ın kendi kullanımına ve denetimine verildi.
Ortak fiziksel koridor bu nedenle iki ayrı gereksinimi destekledi:
- Kent Bilgi Sistemi için belediye veri haberleşmesi.
- ESTRAM operasyonel haberleşmesi ve sinyalizasyonu.
Sistemler aynı inşaat altyapısından yararlandı; fiberlerinin kullanımı ve yönetiminin sorumluluğu ise ayrı kaldı.
Bu, kent altyapısının birden fazla operasyonel sistem için planlanmasına yönelik eşgüdümlü yaklaşımın bir parçasını oluşturdu.
## 11. Yönetim Bilgi Sistemi
Sunucu, veri ve haberleşme altyapısı geliştikçe çalışma, belediye birimlerinin operasyonel süreçlerine uzandı.
Vatandaşlar, mükellefler, taşınmazlar, tahakkuklar, tahsilatlar, işlemler, tarihler, oranlar ve mevzuatla ilişkili bilgileri ve iş kurallarını inceledik.
Önemli bir zorluk, belediye iş kurallarının zaman içinde değişmesiydi. Kanunlarda, yönetmeliklerde ve resmî tebliğlerde yapılan değişiklikler oranları, hesaplama yöntemlerini, yürürlük tarihlerini ve belirli dönemlerin ele alınış biçimini etkileyebiliyordu.
Bu nedenle uygulamaların, bir işlemin yapıldığı tarihte geçerli olan kuralı dikkate alması gerekiyordu.
Şunlarla ilgili binlerce olası durum incelendi:
- Yürürlük tarih aralıkları.
- Oran değişiklikleri.
- Mevzuat değişiklikleri.
- İşlem türleri.
Bu gereksinimleri yazılım davranışına çevirmek, MIS çalışmasının önemli bir bölümüydü.
## 12. Coğrafi Bilgi Sistemi
Bir sonraki büyük aşama, belediye idari bilgisini fiziksel kente bağlamayı kapsıyordu.
NetCad tabanlı GIS çalışması, haritalanmış unsurlar ile ilgili belediye kayıtları arasında ilişkiler kurmaya odaklandı.
Amaçlanan bilgi zinciri şuydu:
Kent → Ada ve Parsel → Bina → Bağımsız Bölüm → Kayıt → Vatandaş veya Mükellef → Belediye İşlemleri
Pratik sonuçlardan biri, haritada bir bağımsız bölümü veya ilişkili bir coğrafi unsuru seçip ona ait MIS bilgilerine erişebilmekti.
Bu, mekânsal bilgi ile belediye idaresi arasında doğrudan bir bağlantı sağladı.
## 13. MIS/GIS Entegrasyonu
MIS ve GIS, aynı kenti tanımlayan tamamlayıcı bilgi katmanları olarak ele alındı.
MIS kişileri, mükellefleri, işlemleri, tahakkukları ve idari süreçleri içeriyordu. GIS ise konumları, parselleri, binaları, bağımsız bölümleri ve diğer fiziksel unsurları temsil ediyordu.
Entegrasyon çalışması bu katmanlar arasında ilişkiler kurdu; böylece haritalanmış bir taşınmazdan ilgili kayıt, kişi ve belediye işlem kayıtlarına ulaşılabiliyordu.
Bu, kullanıcıların fiziksel kenti ve idari bilgisini bağlantılı bir bilgi ortamında inceleyebilmesini sağladı.
Gelişen ilişki şuydu:
Coğrafi Konum → Parsel → Bina → Bağımsız Bölüm → Kayıt → Vatandaş veya Mükellef → Belediye İşlemleri
## 14. Tapu ve Kadastro Entegrasyonu Üzerine Ön Çalışma
MIS/GIS ilişkileri geliştikçe resmî mülkiyet ve kadastro kayıtları, araştırılacak yeni bir alan haline geldi.
Kişiler, taşınmazlar, parseller, binalar ve bağımsız bölümlere ilişkin belediye bilgisini ilgili resmî kayıtlarla ilişkilendirme ihtiyacı vardı.
Veri entegrasyonu olanaklarını değerlendirmek üzere ilgili kurumlarla görüşmeler yapıldı. Ön görüşmeler ayrıca ilgili kurumsal sorumluluklar dahilinde bilgi paylaşımını da ele aldı.
Bu, hazırlık niteliğinde bir çalışma olarak kaldı. Kent Bilgi Sistemi’nin diğer kamu kurumlarının elindeki bilgiyle nasıl bağlantı kurabileceğini araştırdı.
## 15. Bütünleşik Sistem Yaklaşımı
Kapsam, birçok teknik ve operasyonel katmanın birlikte çalışmasını gerektiriyordu:
- Elektrik ve fiziksel altyapı.
- Kablolama ve fiber optik.
- Ağ ekipmanı.
- Sunucular, depolama ve yedekleme.
- Veritabanları ve kurumsal uygulamalar.
- Eski sistemler ve veri taşıma.
- MIS ve GIS.
- Saha etüdü verileri.
- Mevzuat ve belediye iş kuralları.
- Kullanıcı iş akışları.
Proje, bu katmanlar arasındaki ilişkiler etrafında gelişti:
Fiziksel Altyapı → Haberleşme → Sunucular ve Veri → Kurumsal Uygulamalar → MIS/GIS → Belediye Hizmetleri
Kurulum kararları, veri yapıları, uygulama gereksinimleri ve birim süreçlerinin hepsi birbirini etkiliyordu. Bunları eşgüdümle yürütmek çalışmanın merkezî bir parçasıydı.
## 16. Rolüm ve Doğrudan Katkılarım
Sorumluluklarım birçok disiplini kapsıyordu ve proje geliştikçe değişti.
Sistem ve veri analizinde çalışmam şunları içeriyordu:
- Mevcut uygulamaların ve veri sorunlarının değerlendirilmesi.
- Ortak kayıt yaklaşımının geliştirilmesi.
- Teknik gereksinimlerin tanımlanması.
- Donanım ve kadro ihtiyaçlarının raporlanması.
- Saha etüdü modelinin ve optik form yönteminin geliştirilmesi.
- Kent geneli envanterin desteklenmesi.
- Eski sistemlerin gözden geçirilmesi.
- Kayıtların temizlenmesi ve mutabakata bağlanması.
- Veri taşımanın yürütülmesi.
Altyapı ve haberleşmede çalışmam şunları içeriyordu:
- Sunucu sistemlerinin kurulması ve yapılandırılması.
- Sunucuların ve istemcilerin yapılandırılması.
- Ağ düzenlemelerinin geliştirilmesi.
- Fiber güzergâhlarının planlanması.
- Kablo kanalları, menholler ve saha kabinleri üzerinde çalışma.
- Fiberin döşenmesi, ek yapılması, sonlandırılması ve test edilmesi.
- Nortel ekipmanı, medya dönüştürücüler, switch ve hub’larla çalışma.
- NetWare altyapısının desteklenmesi.
- Bakır kablolama ve bina içi ağların kurulması.
Uygulamalar ve entegrasyonda çalışmam şunları içeriyordu:
- DB2 veri ortamı ve Java tabanlı kurumsal uygulamalarla çalışma.
- MIS geliştirmesinin desteklenmesi.
- GIS ve NetCad uygulamalarıyla çalışma.
- MIS ve GIS verileri arasında ilişkilerin kurulması.
- Mevzuatın ve belediye iş kurallarının yazılım gereksinimlerine çevrilmesi.
- Tapu ve Kadastro entegrasyonuna ilişkin ön çalışmaya katılım.
- Sistemlerin test edilmesi ve sahada devreye almanın desteklenmesi.
Bu, kariyerimdeki en kapsamlı sistem entegrasyonu görevlerinden biriydi; donanımı, ağları, haberleşmeyi, veriyi, kurumsal uygulamaları ve coğrafi bilgiyi aynı belediye ortamında bir araya getirdi.
## 1998–2004 Arasındaki Gelişim
Çalışma, birbirine bağlı bir dizi aşama üzerinden gelişti:
1. 1998 — İlk değerlendirme: Belediye uygulamalarının, eski verilerin, mükerrer kayıtların ve veri bütünlüğü sorunlarının incelenmesi.
2. Ortak kayıt ve saha envanteri: Ortak kayıt yaklaşımının geliştirilmesi ve bina, bağımsız bölüm, adres, sakin ve kullanım bilgilerinin optik formlar yoluyla toplanması.
3. Veri ve sunucu genişlemesi: Artan veri hacimlerini, eski verilerin taşınmasını ve DB2/Java uygulama ortamını desteklemek üzere sunucu kapasitesinin kurulması.
4. 2002 — ESTRAM inşaat çalışmaları: Fiber altyapı için kanalların, menhollerin, güzergâh geçişlerinin ve saha kabinlerinin hazırlanması.
5. Haberleşme ve uygulama entegrasyonu: Belediyeler arası backbone’un, MIS’in, NetCad tabanlı GIS’in ve idari ile coğrafi kayıtlar arasındaki ilişkilerin geliştirilmesi.
6. Ek entegrasyon planlaması: Tapu ve Kadastro bilgilerine bağlantılar üzerine ön çalışma.
7. 2004 — Proje dönemimin sonu: Çalışmanın bu aşamasındaki katılımımın sona ermesi.
## Ayrı Uygulamalardan Bağlantılı Bir Kent Bilgi Altyapısına
Başlangıçtaki ortam; ayrı belediye uygulamalarından, parçalı veri setlerinden, mükerrer kayıtlardan, sınırlı bilgi paylaşımından ve fiziksel kentle az doğrudan bağlantısı olan idari kayıtlardan oluşuyordu.
Çalışma; ortak kayıt yaklaşımını, sahaya dayalı envanter verisini, temizlenmiş ve taşınmış kayıtları, genişletilmiş sunucu kapasitesini, fiber bağlantıyı ve MIS ile GIS arasındaki ilişkileri getirdi.
Amaçlanan sonuç, ortak veri ve haberleşme altyapısıyla desteklenen, konumların, taşınmazların, kişilerin ve belediye işlemlerinin ilişkileri üzerinden anlaşılabildiği bir bilgi ortamıydı.
## Teknik Önem
1998–2004 çalışmasının önemi, bu dönemde geliştirilen yöntemlerde ve altyapıdadır.
Ulusal kimlik tabanlı eşleştirmenin ve kurumlar arası dijital hizmetlerin daha az yerleşik olduğu bir dönemde çalışma, kent bilgi sistemleri için hâlâ merkezî olan birçok gereksinimi ele aldı:
- Vatandaş kayıtlarının ortak kayıt yaklaşımıyla mutabakata bağlanması.
- Sahaya dayalı sakin ve taşınmaz bilgisinin üretilmesi.
- Taşıma sırasında eski kayıtların korunması.
- Ortak kurumsal veri kaynaklarının oluşturulması.
- Artan iş yüklerini karşılamak için sunucu kapasitesinin artırılması.
- Belediyelerin ve kurumların fiberle birbirine bağlanması.
- Fiziksel güzergâhların gelecekteki haberleşme ihtiyaçları göz önünde bulundurularak planlanması.
- Belediye idari kayıtlarının coğrafi unsurlarla ilişkilendirilmesi.
- Kamu kurumları arasında ek bilgi paylaşımının araştırılması.
Bu faaliyetler, Eskişehir’de erken bir Kent Bilgi Sistemi girişimini oluşturdu; veri, sunucular, haberleşme, uygulamalar, coğrafi bilgi ve saha altyapısı aynı sistemin parçaları olarak geliştirildi.
## 2004 — Katılımımın Sona Ermesi
Projedeki katılımım, belediye verisini, fiziksel altyapıyı, haberleşmeyi, kurumsal uygulamaları ve coğrafi bilgiyi kapsayan altı yıllık çalışmanın ardından 2004’te sona erdi.
Bu deneyim, belediye verisi, fiziksel kent altyapısı, kurumsal sistemler ve coğrafi bilgi arasında çalışmak için pratik bir temel oluşturdu. Ayrıca karmaşık bir kurumsal sistemi, teknik bileşenleri ile desteklemesi gereken hizmetler arasındaki ilişkiler üzerinden değerlendirme becerimi güçlendirdi.
Sinan KURTOĞLU ©